Boekbesprekingen
Titel:	Shrimps, crayfishes and crabs in the freshwateraquarium
Auteur:	Uwe Werner
Serie:	Aqualog Special
Uitgeverij:	Verlag ACS GmbH
Uitvoering:	48 pagina's, 30 x 21 cm, gebonden
ISBN:	3 931702 53 7
Prijs:	DM 24,80, (ong. ƒ 32,00)
In deze serie is een flink aantal boeken verschenen, waarvan dit nummer tien is. De serie van Aqualog omvat handige boeken met de informatie die je nodig hebt. Geen ellenlange geschiedenis over het ontstaan van de diersoort, maar meteen to the point. Veel garnalen, kreeften en krabben zijn niet alleen interessant om naar te kijken, maar zijn ook uiterst nuttige dieren. Ze houden de bodem van het aquarium schoon en doen ander nuttig schoonmaakwerk. De auteur begint met een beschrijving van de drie groepen (garnalen, kreeften en krabben) aan de hand van een algemene indeling, lichaamsstructuur, anatomie en de biologie. Vervolgens worden de soorten afzonderlijk besproken, maar ook in het algemeen. Dus niet per soort kreeft, krab of garnaal, maar een algemene beschrijving van waterkwaliteit, watertemperatuur, voedsel en dat soort dingen. Uitermate handig is de uitneembare poster in A1-formaat. Hierop staan alle (behandelde) soorten krabben, kreeften en garnalen. Onder de foto's staat alle informatie over de soort die je nodig hebt, zoals het voedsel, afmeting van de bak, sociaal gedrag en lichthoeveelheid. Persoonlijk ben ik er een groot voorstander van dat je de belangrijkste dingen in één oogopslag kunt zien. Met deze poster is dat zeker het geval. Men kan direct zien of het een mooi exemplaar is met tegelijkertijd de nodige informatie er direct onder. Het is alleen jammer dat veel van de besproken krabben en kreeften niet samen met andere dieren in een aquarium gehouden kunnen worden. Garnalen daarentegen doen het goed in een aquarium. Zij vallen de vissen niet lastig en worden zelf ook door de meeste vissen met rust gelaten. Maar een speciaalaquarium met krabben of kreeften is beslist de moeite waard. Dit boek is van belang voor allen die geïnteresseerd zijn in kreeften, krabben of garnalen en de Engelse taal beheersen. Er is trouwens ook een Duitse uitgave van.
Titel:	Zoetwatervissen van Europa
Auteurs:	R. Gerstmeier & Th. Romig
Uitvoering:	368 pagina's, 19 x 13 cm, gebonden
Uitgever:	Tirion
ISBN:	9052103690
Prijs:	ƒ 49,50
Wat heb ik als jongen een plezier gehad aan de slootkant. Met of zonder schepnet - er was altijd iets te beleven. Vlak bij ons huis was een sloot met verschillende voorns, driedoornige en tiendoornige stekelbaarsjes. Op de kant gezeten bekeek ik het roodkaakje aan de nestbouw. Maar kwam ik bij groter water, dan wist ik het niet meer. Destijds was kennis van de natuur echter nog wat algemener verbreid dan nu het geval lijkt, dus ik kon mijn licht soms bij anderen opsteken. Gelukkig zijn er tegenwoordig door kenners geschreven veldgidsen - boeken met doelmatige illustraties. Zo'n boek ligt nu voor me: Gerstmeier & Romig, Zoetwatervissen van Europa. Op het schutblad zien we als signalement van diverse visgroepen schematische tekeningen, waarmee we snel tot een familie kunnen besluiten om op de betreffende pagina's nauwkeurige informatie te zoeken. Zeer nuttig. Achteraan vinden we echter een kaart van de waterkwaliteit in Duitsland. Jammer dat Tirion niet de moeite neemt om in de Nederlandse vertaling zo'n kaart voor Nederland of de Benelux op te nemen. Na een inleidend gedeelte, waarin anatomie en fysiologie van vissen, systematiek en ecologie van het zoete water worden behandeld (met duidelijke tekeningen, mooie landschapsfoto's en de Duitse rode Lijst van bedreigde soorten), komen we op pag. 123 bij de soortbeschrijvingen, die worden ondersteund door fraaie foto's en handige kaartjes. Bij de forel Saimo trutta wordt de veelheid aan vormen en namen vrij uitgebreid behandeld. Leuciscus souffla heeft hier de Nederlandse naam soeffie gekregen. Oncorhynchus keta, die voornamelijk een zeevis uit de Stille Oceaan is, maar vanuit de IJszee tot riviermondingen in Scandinavië en Schotland dwaalt, wordt ketazalm genoemd. Maar het fotobijschrift is Duits: Ketalachs. Een kleine vergissing, die het boek niet minder waardevol maakt en die eventueel bij een nadruk kan worden hersteld. Het bermpje wordt reeds enige tijd in een apart genus gerangschikt en dan ook Barbatula barbatula genoemd, maar is veelal nog bekend als Nemacheilus barbatula. Hoever moet of kun je in een gids gaan met vermelding van synoniemen? Dit boek doet het helemaal niet, dus zoeken naar Nemacheilus/Noemacheilus blijft zonder resultaat. Wie een veldgids gebruikt, zal echter bij de huidige naam het meeste baat hebben. Ik heb dit boek met veel genoegen ter bespreking doorgenomen en kan het aanbevelen!
Titel:	Salmler
Auteurs:	Peter & Martin Hoffmann
Uitgever:	Verlag Eugen Ulmer
Uitvoering:	23 x 16,5 cm, gebonden, met kleurenfoto's en tekeningen
ISBN:	3-8001-7493-6
Prijs:	DM 24,80 (ong. ƒ 32,00)
De karperzalmachtigen zijn een veel gehouden vissengroep, maar toch zijn er weinig boeken die deze orde behandelen. Dit Duitstalige boekje voorziet nu gelukkig in deze behoefte en richt zich daarbij vooral op de beginnende aquaristen. De in de handel meest aangeboden soorten worden uitvoerig besproken. De auteurs leggen eerst uit wat karperzalmachtigen zijn, hoe ze zich gedragen, met welke soorten ze samen gehouden kunnen worden, wat ze eten en welke eisen ze aan het water stellen. Daarna bespreken ze een aantal soorten aquaria en welke karperzalmen daarin gehouden kunnen worden. Hierbij onderscheiden ze kleine bakken (S), middelgrote (M), standaard (L) en extra grote (XL), resp. ongeveer 50 liter, 120 liter, 200 liter of meer dan 250 liter. Vervolgens behandelen zij enige bijvangsoorten, het kweken met karperzalmachtigen, de ziekten die ze kunnen krijgen en de verzorging tijdens vakantie. De bekendste vertegenwoordigers uit deze orde zijn de Afrikaanse karperzalmen en de Zuid-Amerikaanse karperzalmen, roofzalmen, kopstaanders, bijlzalmen, zilverzalmen, schijfzalmen en snoekzalmen. De meeste, maar niet alle hebben een vetvinnetje. Deze orde biedt zo'n grote verscheidenheid dat er voor elke aquarist wat naar zijn smaak te vinden is. Vissen uit de massale nakweekbedrijven in Oost-Europa en Zuidoost-Azië staan volgens de auteurs vaak bol van de medicijnen en blijken dan in een aquarium zonder medicijnen vaak erg vatbaar te zijn. Er wordt dan ook een warm pleidooi gehouden voor het zelf kweken. Aan het eind volgt nog een register. De uitstekende foto's zijn voor het merendeel van Arend van den Nieuwenhuizen.
Titel:	Koi
Auteurs:	Christian-Peter Steinle & Sandra Lechleiter
Serie:	DATZ-Aquarienbücher
Uitgever:	Verlag Eugen Ulmer
Uitvoering:	94 pagina's, 23 x 16,5 cm, gebonden, met kleurenfoto's en 29 tekeningen
ISBN:	3-8001-7448-0
Prijs:	DM 24,80 (ong. ƒ 32,00)
Koi zijn vrij dure vijvervissen. Je moet je dus wel goed oriënteren, voordat je eraan begint. Dit Duitstalige boek kan daarbij een welkome informatiebron vormen. Koi zijn, zoals alle karpers, vredelievende en altijd hongerige dieren, wat samenhangt met het ontbreken van een maag. Ze hebben dus een regelmatige verzorging nodig. De wilde voorouder stamt uit de benedenloop van de Donau en is geleidelijk aan oostwaarts gemigreerd. Het is de Chinezen al ruim 3000 jaar geleden gelukt ermee te kweken, aanvankelijk voor consumptie, maar later ook als siervis. De kleurvormen zijn echter door de Japanners geselecteerd. Deze zijn ook in Nederland de laatste jaren erg populair geworden. Er zijn geen raszuivere koi, dus de nakweek van een identiek gekleurd koppel zal toch allerlei kleurvariaties te zien geven. Daarom ontbreekt in het boek ook een hoofdstukje over kweek. Wat er wel in besproken wordt zijn: geschiedenis, gedrag, belangrijkste koivariëteiten, vijveraanleg, kosten, verzorging, waterkwaliteit, filters, techniek, reigers, voedsel, gezondheid. En het boek bevat een trefwoordenregister. Over gezondheid heeft de tweede auteur, die dierenarts is, een apart boek geschreven, dat hierna besproken zal worden. Om de waterkwaliteit in een koivijver op peil te houden zijn filterinstallaties onmisbaar. Wel kan de capaciteit daarvan wat beperkt gehouden worden als er veel water- en moerasplanten geplant zijn. Die moeten dan echter wel in een voor de vissen afgeschermde oeverzone staan of in een beekloop. Alleen gele plomp wordt vanwege zijn bittere smaak niet door koi aangevreten. Om de dieren goed door de winter te brengen is een vijverdiepte van 1,5 à 2 meter nodig (in Duitsland; in Nederland vriest het minder).
Titel:	Krankheiten der Koi und anderer Gartenteichfische
Auteurs:	Sandra Lechleiter & Dirk Willem Kleingeld
Serie:	DATZ-Aquarienbücher
Uitgever:	Verlag Eugen Ulmer
Uitvoering:	112 pagina's, 23 x 16,5 cm, gebonden, met 75 kleurenfoto's, 17 zwartwit-afbeeldingen en 4 tabellen
ISBN:	3-8001-7482-0
Prijs:	DM 49,80, ong. ƒ 62,50
Dit boek hoort in dezelfde serie als het voorgaande en bevat een aantal dezelfde foto's, maar nu veel meer, wat in de prijs tot uitdrukking komt. De eerste auteur is dierenarts en gespecialiseerd in vissen. De tweede auteur werkt bij een vissenepidemiebestrijdings- en vissengezondheidsdienst in Hannover. Dit staat garant voor een zeer degelijk boek, dat systematisch behandelt: factoren die tot ziekte kunnen leiden, ziektebeelden, anatomie en fysiologie van de vis, hygiëne en transport. Uitgebreid wordt ingegaan op het belangrijkste orgaan van de vis, de kieuwen. Vervolgens worden alle relevante ziekteverwekkers (virussen, bacteriën, parasieten, schimmels, kankers, milieufactoren) systematisch behandeld en worden in handige tabellen de behandelingsmethoden beschreven, alsmede hoe infecties voorkomen kunnen worden. Onder andere door de slijmhuid van de vissen niet te beschadigen, dus bv. een fijnmazig schepnet gebruiken, de waterkwaliteit goed houden en het juiste voer geven. Ook wijzen de auteurs erop dat koi uit China veel minder vatbaar is dan die uit bv. Duitsland. Het boek is geschreven voor koiliefhebbers, kwekers en handelaren en bevat relatief weinig moeilijke wetenschappelijke termen. Voor hen die de Duitse taal voldoende beheersen, is dit een zeer goed boek.