NBAT - Landelijke Huiskeuring 2003 Zeewateraquaria

Keuren, hoezo?
Speciaalaquaria - Gezelschapsaquaria - Terraria

De zeewateraquaria van 2003 verder onder de loep genomen

Tekst en dia's: Frans Maas en Willem van der Klooster (bondskeurmeesters)

Algen en wieren
In onze zeewateraquaria kan zich een gigantisch aantal soorten algjes en wiertjes huisvesten. De wat grotere soorten zullen een decoratieve waarde hebben of juist een mindere waarde aan het aquarium geven. Er zijn er echter ook die aangeven of een aquarium goed draait of juist minder. Een aantal soorten kalkwieren zal zich vestigen in het aquarium, indien het goed draait voor langere tijd.


Pseudanthias squamipinnis

Voor degenen, die niet weten wat we bedoelen: dat zijn die paarsbruine elfenbankjes, die op alle open plekken groeien en als een soort organische kit alles aan elkaar doen koeken - niet te verwarren natuurlijk met rode smeeralgen, die we gelukkig nagenoeg niet troffen. Lastige draadalgengroei hebben we nauwelijks hoeven constateren. Slechts een enkele maal troffen we een penseelalg aan, die dan ook nog eens esthetisch verantwoord was gebruikt. Caulerpa-soorten zijn heden ten dage niet meer zo in gebruik. Met grote waarschijnlijkheid zit hem dat in het feit, dat deze wieren leeg kunnen lopen en daarmee het milieu in het aquarium aardig kunnen verzieken. Anderzijds zijn wij van mening, dat meervoudig gebruik van wieren en algensoorten zou moeten kunnen plaatsvinden omwille van het feit, dat het uitstekende nitraat- en fosfaatverwijderaars zijn. En daarmee kunnen helpen het aquarium milieu sterk te verbeteren.

Techniek en watersamenstelling
De laatste jaren is het gebruik van techniek ter bevordering van de waterkwaliteit bijzonder toegenomen. Overal troffen we een eiwitafschuimer en een biologisch filter. Met een grote bioloog onder het aquarium, op een enkele plaats ook in de kelder, ontstaat een extra grote waterbuffer. Bij AS Tropica in Velsen waar men in het verenigingslokaal niet om wat ruimte verlegen zit, troffen we een biologisch filter van maar liefst 1750 liter water in een aparte ruimte. Het was mede door de grootte van het filter, dat dit aquarium met 3500 liter het grootste watervolume bevatte. De inzet van een kalkreactor om het nodige calcium in opgeloste vorm in het water te brengen werd door zes van de dertien deelnemers toegepast.


	Het verenigingslokaal van Aqua Tropica te Beverwijk

De andere deelnemers zorgden voor andere oplossingen. De toepassing van uvc en ozon blijven op zich omstreden, daar het in beide gevallen om zeer complexe technieken gaat, waarvan men zich kan afvragen of de eigenaar van het aquarium wel weet waar hij mee van doen heeft. De toepassing van uvc met name is, met de gebruikte techniek, slechts minimaal bruikbaar. De minimale contacttijd die het water heeft om schadelijke organismen met uvc-licht te doden vraagt om nogal wat kilojoules en daar is onzes inziens door de deelnemers te weinig over nagedacht. Daarnaast kunnen zowel uvc als ozon nogal wat schadelijke neveneffecten hebben. Ozon kan bijzonder agressief werken. Het reageert namelijk niet alleen met afvalstoffen en schadelijke organismen, maar ook met de goede organismen. Het is dus niet alleen redoxpotentiaalverhogend. Uvc heeft de lastige eigenschap, dat het zowel de goede als slechte organismen bestraalt en dus zeker niet discrimineert. Je zult dus ook remming op goed planktonisch en bacteriologisch leven bewerkstelligen. Anderzijds zorgt uvc-straling ook nog eens voor een omzetting van nitraat terug naar nitriet, waardoor het werk van onze bacteriën teniet wordt gedaan en er zelfs giftige stoffen kunnen ontstaan. Regulier zeoliet zoals dat aangeboden wordt ten behoeve van vijverfilters is voor een zeewateraquariumfilter onbruikbaar, omdat zeoliet juist geregenereerd wordt in zout water en dan dus geen nitraten meer vasthoudt.
De belichting van de gekeurde zeewateraquaria werd overwegend bewerkstelligd door middel van tl en of hqi-verlichtingssystemen. Een nieuwe trend valt te bespeuren gezien het gebruik met de veel dunnere pl-systemen, die minder ruimte en stroom vragen, doch meer licht produceren. Een mooie ontwikkeling dus, want een lichtkap kan dan wellicht iets eleganter worden uitgevoerd.
De gemeten watersamenstellingen waren over de gehele linie eigenlijk weinig afwijkend voor wat betreft de pH, KH, temperatuur en zoutdichtheid. Echter, bij nitraat en fosfaat waren de metingen uiteenlopend van 0 tot en met 20 mg/l. Een beetje nitraat en een heel klein beetje fosfaat zijn onontkoombare zaken. Gekker nog, de tendens is dat ze aanwezig moeten zijn om een goede groei van de koralen te garanderen. Echter, een overmaat is tekenend voor een te sterk belast milieu, waarin alle dieren zich ongemakkelijk zullen gaan voelen.

Algemeen
Het keuren van zeewateraquaria binnen de Nederlandse Bond Aqua Terra (NBAT) kent nu een geschiedenis van zo'n twee decennia. Met de criticasters aan de zijlijn zijn we het eens, dat dieren, gewerveld of ongewerveld, niet het onderwerp zouden moeten zijn van competitie tussen hun eigenaars. Het unieke van het beoordelen aan de hand van de NBAT-keurwijzer is, dat altijd gekeken wordt naar de relatie dier - aquariumomgeving. Juist dat verschaft het instrument om verbeteringen van de leefomgeving ten gunste van de dieren te stimuleren. Zo is er, mede onder invloed van keuringen in onze aquaria, de laatste jaren nogal wat in gunstige zin veranderd waar het het welzijn van dieren betreft. We hebben overigens niet het air te veronderstellen, dat stromingen en ontwikkelingen in de zeewateraquaristiek aan onze aquaria voorbij zouden zijn gegaan als er niet gekeurd zou zijn. We leven in Nederland gelukkig niet op een eiland. Ontwikkelingen, speciaal die bij onze oosterburen, dringen naar onze aquaria door. Al jaren wordt er door keurmeesters op gewezen, dat de ruimte in een zeewateraquarium niet onbeperkt is, hoe groot die vaak ook is. Opnieuw blijkt, dat het tijd wordt om - net als in het zoetwateraquarium - een vuistregel over de hoeveelheid en het aantal ongewervelden in het leven te roepen.
Het houden van een zeewateraquarium is zeker niet goedkoop, wat uit de gesprekken op diverse plaatsen bleek. Als antwoord kan alleen maar gesteld worden, dat indien men goed georganiseerd te werk gaat, mogelijk een ruil- en kweekcircuit moet kunnen ontstaan, zodat men voor de aanschaf van dieren minder afhankelijk is van de handel. Samenwerking met andere organisaties is daarbij gewenst. En om aan goed zeewater te komen is een met een vereniging georganiseerd ritje naar Zeeland wellicht ook een optie.

Terug naar: LHK Zeewater, Vissen, Lagere dieren

Keuren, hoezo?
Speciaalaquaria - Gezelschapsaquaria - Terraria