Ik heb een vijver met goudvissen, ghostkoi, goudwindes enzo. Ik zou graag
kleintjes opkweken. Normaal moet je ze het laten doen, maar ik zou dit zelf eens
willen doen om zoveel mogelijk visjes over te houden, want tot nu heb ik er nog
geen enkel gezien. Wanneer zijn goudvissen geslachtsrijp? Ik denk, dat ze ongeveer
1.5 tot 2 jaar oud zijn, evenals de goudwindes. Is de paartijd nu (medio juni)
eigenlijk al afgelopen of kunnen ze nog altijd eitjes leggen? Ik heb buiten een ton
staan met water en planten en daar zou ik het graag doen. Is het nog mogelijk met
de goudvissen? En moet ik iets speciaals aan de ton doen? Veel details zijn welkom.
En van goudwindes kweken weet ik eigenlijk niks, wat ik graag zou veranderen, want
het zijn leuke vissen in de vijver, die eigenlijk van al mijn vissen (in de vijver)
het snelste groeien.
Het kweken met goudvissen is wel mogelijk. Eenvoudig is het niet en het gaat in een
vijver veel beter en natuurlijker dan in een aquarium. Maar soms wil het wel eens
lukken in een voldoende ruim aquarium.
Op de eerste plaats is er de moeilijkheid aan de weet komen wat een mannetje en wat
een vrouwtje is. Dat valt buiten de paartijd niet mee en in een aquarium worden de
dieren vaak niet paarbereid en vertonen dus ook geen uiterlijke kenmerken. Maar het
volgende kan misschien helpen:
Geslachtsonderscheid
Het is bijna onmogelijk om de geslachten van jonge goudvissen te bepalen. Zelfs volgroeide
vissen zijn buiten het broedseizoen geslachtelijk erg moeilijk of praktisch onmogelijk te
bepalen. De beste manier is het aanschaffen van ongeveer zes jonge goudvissen, die als
kweekvissen worden aangehouden. De kans is groot dat er van elk geslacht ten minste
één is. Als de vissen eenmaal volgroeid zijn, zijn alleen in het voorjaar
de geslachten te onderscheiden.
De wijfjes zwemmen rond met dikke buikjes vol met eieren. Bij goudvisvariëteiten met
eivormige lichamen zijn die dikke buikjes het beste zien door boven op de vis te kijken
en de stroomlijn te vergelijken met andere vissen van dezelfde variëteit.
De mannetjes zijn dus slanker. Let tevens op de witte pukkeltjes op de kop en kieuwen van
de vissen in het voorjaar, net even voor het broedseizoen. Vissen die deze knobbeltjes
dragen, zijn zonder twijfel mannetjes. In de broedtijd zijn beide geslachten ook intensiever
van kleur, vooral het mannetje. Na wat meer ervaring met het houden van goudvissen, kan
de volgende stap worden ondernomen.
Voorbereiding
Het kweekproces kan op gang worden gebracht door het water in het broedaquarium enkele
weken op elf graden Celsius te houden - een soort winter dus - en daarna geleidelijk
weer op te warmen. Terwijl de watertemperatuur stijgt: geef meer dan normaal
en eiwitrijk voer. Vooral levend voer, zoals kleine wormpjes en garnaaltjes. Vooral niet
te grote regenwormen zijn uitermate geschikt om de eitjes en het homvocht te doen groeien
en rijpen. Verder moet het broedaquarium dicht beplant zijn met Myriophyllum
(vederkruid), omdat de goudvis graag op de bladeren van deze variëteiten haar eieren
afzet.
Met een beetje geluk gaat het dan gebeuren
Goudvissen zijn niet monogaam. Dat betekent dat ze geen vaste partner hebben, maar een
goudvismannetje zal proberen zoveel mogelijk vrouwtjes te bevruchten. Gedurende enkele
dagen zit hij verschillende wijfjes achterna. Tijdens deze eerste fase worden beide
geslachten doorgaans feller van kleur. Vervolgens kiest de man een wijfje uit, dat hij
de dichte beplanting in wil sturen. Na enkele uren van intens jagen achter het wijfje
aan (ook wel drijven genoemd), zal het wijfje tussen de beplanting gaan zitten en
kuitschieten. Het mannetje duwt het wijfje tegen de beplanting. Beide geslachten bewegen
zich in een spiraal- of cirkelvormig bewegingspatroon. Gedurende deze zwembewegingen
worden de eieren losgelaten en het hom van het mannetje (dus de spermacellen) wordt
eveneens in het water, in de directe nabijheid van de eieren geïnjecteerd. Wanneer
nu de eieren door het water dwarrelen, hechten ze zich uiteindelijk aan de beplanting
vast met behulp van plakkerige draadjes. Het hom valt op de eieren, dringt erin en de
bevruchting is een feit. Na enkele minuten gaan mannetje en vrouwtje uit elkaar, maar
het duurt niet lang of het mannetje begint opnieuw met drijven. Na zo'n twee tot drie uur
is het kuitschieten voltooid. Een volwassen goudviswijfje met een goed gevormd lichaam
kan per broedseizoen wel zo'n 10.000 eieren leggen. Als het kuitschieten is afgelopen,
moeten mannetje en vrouwtje uit de kweekbak worden verwijderd. Gebeurt dit niet, dan gaan
ze beide heel enthousiast de pas gelegde eieren opeten. Ook is het belangrijk de rest
van de geslachtsproducten, de niet bevruchte eieren, maar vooral het sperma te verwijderen
om te voorkomen dat de waterkwaliteit bederft. Water verversen dus met water van
dezelfde samenstelling en met dezelfde temperatuur.
De ontwikkeling van de goudviseitjes ziet er de eerste 58 uur uit als doorzichtige
bolletjes. De incubatieperiode duurt vijf tot zeven dagen, afhankelijk van de
temperatuur van het water (21 graden Celsius). Voorzichtig voeren, heel veel keer per dag
met kleine porties, ook alweer om het water goed te houden. Op een gegeven moment zullen
ze toch naar de vijver moeten.
Mijn discusvis is ziek. Hij had eerst witte vlokjes rondom zijn oog.
Vervolgens werd dat minder, maar kreeg hij een uitpuilend oog.
Ik ben benieuwd wat het is en wat ik eraan kan doen.
Een uitpuilend oog, ook wel exothalmus genoemd, kan velerlei oorzaken hebben. Het is het
rechtstreekse gevolg van een opeenhoping van vet of vocht achter de ogen in de oogkas. Die
ophoping kan weer het gevolg zijn van een parasiet, die zich daar genesteld heeft, of een
heel leger bacteriën. In dit geval lijkt het erop of zich een aantal parasieten achter
het oog genesteld heeft, gelet op de beginfase. Als het een bacteriële infectie is,
zou die het gevolg kunnen zijn van verkeerde voeding en is er verder nog een heel leger van
andere mogelijkheden. Veelal is het een bijverschijnsel van andere ziekten. Vaak heel
besmettelijk en ongeneeslijk. Daar kan ik op afstand slechts een slag naar slaan. Feit is,
dat - hoe het ook zij - de parasiet of bacterie onbereikbaar voor medicatie is. Vroeg of laat
komt het natuurlijk op de een of andere manier weer naar buiten. Soms zo maar, soms als het
dier gestorven is. Dan wordt een nieuw slachtoffer gezocht.
Zonder het dier af (d.w.z. zet het in een apart aquarium) en houd het in de gaten. In verband
met de besmettelijkheid is het verstandig ook de achtergebleven dieren dagelijks meermalen
op het optreden van ziekteverschijnselen te inspecteren. In zo'n quarantainebak, die iedere
aquariumliefhebber eigenlijk zou moeten hebben, kun je ook proberen of het toedienen van
medicijnen helpt. Blijf niet te lang van alles proberen en/of kwakkelen. Bij de goede
aquariumspeciaalzaak heeft men ook een middel om het dier/de dieren uit het lijden te
verlossen.
Ik heb een paar maanden geleden twee guppen gekocht, die ik in een gewone vissenkom houd
(is dat eigenlijk wel verantwoord, ik lees in deze site zoveel over aquaria). Bijna iedere
keer als ik ze ga verschonen, ontdek ik dat er kleintjes bijgekomen zijn! Ik snap er niets
van, want ik weet zeker dat ik twee vrouwtjes heb. Kunnen die elkaar ook bevruchten? En ik
weet, dat ik de kleintjes apart moet zetten, maar kan ik een kleintje van 2 dagen wel bij
guppy van drie maanden zetten of eet die hem dan ook op? Ik heb nu al 3 verschillende
kommen!
Het houden van vissen in een glazen kom is maatschappelijk gezien niet meer verantwoord.
Men denkt dat de beestjes zich daarin ongelukkig voelen. Of iets wat daarop lijkt.
Over het algemeen leven vissen in de natuur in water waar ze tussen planten, onder een
overhangende oever, onder afgevallen blad op de bodem, in lege kokosnotendoppen, onder
aanwezige wortels enz., enz. - wat we dan noemen - dekking kunnen vinden. Dat kunnen ze
in een goudviskom natuurlijk niet. Het zou natuurlijk best kunnen, dat ze zich niet zo
prettig voelen als ze de natuurlijke drang om dekking te zoeken en weg te schuilen bij
gevaar niet kunnen volgen. Aan de andere kant moeten we toch heel voorzichtig zijn het
hele scala van gevoelsgewaarwordingen dat wij mensen kennen, zo maar te projecteren op
vissen. Misschien mag je ook wel zeggen, dat - als ze zich niet prettig voelen - daar ook
wel iets van terug te vinden zou moeten zijn in hun gedrag. Misschien is dit ook wel zo,
maar daar is nog heel weinig onderzoek naar gedaan. Ik vind, dat je moet oppassen met het
toedichten van menselijke eigenschappen aan dieren. Maar aan de andere kant hoor je weer
over opvallende resultaten van recent onderzoek naar de intelligentie van dieren. Als je
ze in een aquarium zou zetten van bv. 60 x 40 x 40 cm met aan de beide zijkanten en aan
de achterkant een wandje, dan zou dat een stuk beter zijn. Helemaal leuk zouden ze het
vinden als er ook nog een paar plantjes in zouden staan.
Twee vrouwtjes, die toch jonkies krijgen? Guppy's behoren tot de levendbarende tandkarpers.
Als ze een eitje leggen, breekt het meteen open en komt er een jonkie uit. Dat is alleen
mogelijk als er ongeveer 21 dagen van tevoren een bevruchting heeft plaatsgevonden. Bij
de handelaar of bij de kweker hebben de mannetjes en de vrouwtjes waarschijnlijk bij elkaar
gezeten. Toen heeft er waarschijnlijk bevruchting plaatsgevonden. Daar blijft het niet bij,
want ze slaan een deel van het sperma in pakketjes op in de eileider om er nadien - als er
geen mannetje aanwezig is - een bevruchting mee te laten plaatsvinden. (Dat noemt men wel
voorraadbevruchting.) Zo kunnen alle levendbarende vissen toch nog jongen krijgen.
Ik heb een vrouwtjes- en een mannetjesmaanvis. Ik heb vaak eitjes van ze, die vandaag
voor de eerste keer uitgekomen. Het zijn kleine, witte kopjes met een klein staartje. Nu zou
ik graag te weten komen, wat ik moet doen om ze in leven te houden. Ik heb een deel, want
het waren er redelijk veel, apart (weg van mama en papa en de andere vissen) in een soort
kweekbakje gezet, zodat andere er niet aankunnen. Maar hoe gaan ze het overleven? Wat moet
ik ze te eten geven? Ik zou graag meer te weten komen, het is de eerste keer dus. Ik kan
wel met zekerheid zeggen, dat het geen broer en zus zijn (ik had gelezen dat dat de
voornaamste doodsoorzaak is van de kleintjes).
Allereerst van harte gefeliciteerd met de 'gezinsuitbreiding'.
Het verhaal, dat bij een verwant paartje veel sterfgevallen zouden voorkomen, is volstrekte
onzin. Wel is het zo, dat als je een aantal generaties achter elkaar verwante dieren met
elkaar kruist (laat paren) bepaalde slechte eigenschappen in vorm, kleur, conditie e.d.
versterkt kunnen worden. We spreken dan van inteelt.
Aan de andere kant is het zo, dat juist het met elkaar kruisen van verwante dieren aan de
basis ligt van alle kleurvariaties en vormvariaties bij grote aantallen van onze huisdieren.
Ook bij o.a. goudvissen, bepaalde maanvisvariëteiten, discusvissen, plaatjes, guppen
enz., enz. Een heel goede en deskundige selectie is daarbij van groot belang. De meeste
kwekers selecteren wel op kleur en vorm, maar bepaalde eigenschappen, die aan de buitenkant
minder goed te zien zijn als gezondheid, worden vaak veronachtzaamd. Daardoor ontstaan
verzwakte, te kleine, kromme, agressieve of ziekelijke dieren. Dat kan natuurlijk niet de
bedoeling zijn.
Je hebt een deel van het broed bij de ouders weggehaald. Dat lijkt een goede oplossing voor
het probleem, dat de ouders de jongen opeten. Dat is het echter niet. Goede maanvisouders
horen hun jongen te verzorgen, te beschermen en te verdedigen tegen alles wat het op de
jongen voorzien heeft. Ook het baasje (bazinnetje). Dat wordt ze gedurende de eerste weken
van hun bestaan door de ouders ingeprent. Als ze nu bij de ouders worden weggehaald, leren
ze dat nooit. Waarschijnlijk hebben je 'oude' maanvissen dit gedrag ook niet van hun ouders
geleerd, omdat die te vroeg bij hun ouders werden weggehaald. En die weer niet om dezelfde
reden van hetzelfde enz. En zitten we met hele stammen maanvissen, die hun natuurlijk
voortplantingsgedrag niet aangeleerd hebben en dit dus niet kunnen doorgeven.
Als je ze nu toch wilt grootbrengen het volgende:
Echte maanvissen zijn behoorlijk grote vissen. Als het goed is, krijgen ze een spanwijdte
tussen de uiterste punten van de vinnen van wel 20 cm. Een stuk of 40 van deze jongens
hebben natuurlijk een zee van ruimte nodig. Heb je die? Een aquarium van 150 x 50 x 50 is
wel het minste. In het begin kunnen ze natuurlijk in een kleiner bakje. Daar moeten ze
goed gevoerd worden. Een keer of 6 per dag. Het liefst met levend voer. De eerste dagen
zullen ze aan de ruit, een takje, op het blad blijven hangen. Dan hoeven ze niet gevoerd.
Pas als ze vrij gaan zwemmen, is voer nodig. Misschien kun je nog wat levend voer
gaan kweken. Wat blokjes koolrabi in een augurkenpot in het zonnetje. Als het water groen
is, zitten er industrieën in (pantoffeldiertjes, eencellige algjes e.d). Je kunt die
ook buiten met een fijnmazig net in een gezonde sloot gaan vangen. Ze eten dus veel en ze
poepen dus veel. Daarom moet je dagelijks een deel van het water in het aquarium afhevelen
en tegelijkertijd alles wat op de bodem ligt meenemen.
Als ze groter worden, kunnen ze ook groter voer eten. Dan mag je misschien wel van tijd tot
tijd diepvriesvoer bij de aquariumwinkel halen. Maar een keer of twee, drie in de week hebben
ze echt natuurlijk voer nodig. Willen het tenminste volwaardige, mooie, grote maanvissen
worden. Op verzwakte, te kleine, mismaakte, ziekelijke maanvissen zit in de aquariumwereld
niemand te wachten en dient zich ook een probleem aan: waar moet je ermee naar toe?
Het kweken van om het even welke vissen is een verantwoordelijke bezigheid. Alleen iets
voor heel secure hobbyisten of ervaren kwekers.
Een heel verhaal? Wel nodig, want er zijn al (te) veel kwalitatief slechte aquariumvissen
in omloop.
Ik heb een zebrabarbeel, die heeeel erg dik is. Ik denk, dat die eitjes bij zich draagt,
maar het is al best lang zo. Wat moet ik met deze vis doen om te zorgen, dat als-ie eitjes
heeft die niet opgegeten worden? Mag-ie apart van de mannetjes of kunnen de eitjes dan niet
bevrucht worden? Nogmaals, het is al een aantal weken zo.
Zebrabarbeeltjes (Brachydanio rerio) behoren tot de zogenaamde vrijleggers. Dat wil
zeggen, dat een vrouwtje de eitjes loslaat op een plaats, die haar geschikt lijkt. Onder
planten, in planten, zomaar vrij in het water. Bij het leggen beweegt ze zich snel zwemmend
door het water. Er moet wel een mannetje bij zijn. Die achtervolgt haar en drukt zich op een
gegeven, gunstig moment zijdelings tegen haar aan. Dan worden de eitjes gelegd en
tegelijkertijd door het mannetje bevrucht. En inderdaad: het werk gedaan, keren ze zich om
om deze kaviaar-eigen-fabrikaat te consumeren.
Wil je iets overhouden, dan zul je in de eerste plaats de beide vissen moeten afzonderen (in
een apart bakje zetten). Dan moet je een eirooster aanbrengen. Dat is een rooster van heel
fijn gaas op enkele cm boven de bodem. Daar vallen de eitjes doorheen en de vissen kunnen ze
niet volgen om ze op te eten. Ook wordt wel gebruikgemaakt van glazen knikkers of mooi gladde
en ronde kiezelstenen. Daarmee wordt de bodem bedekt. De eitjes zullen daartussen vallen en
liggen dan onbereikbaar voor de ouderdieren.
Als de eitjes gelegd zijn, haal je de vissen er uit en wacht af wat gebeurt.
Komen ze uit, dan wacht er veel werk. Want de jongen, en dat zijn er vaak heel veel, zullen
moeten worden verzorgd en opgevoed. Zorg voor veel levend voer. Water verschonen, bak
afhevelen enz., enz. Bezint, eer gij begint.
Zolang ik mij al met aquaria bezighoud, zet ik tijdens het voeren van mijn vissen mijn pomp
altijd eventjes uit (10 minuten). Dit om te voorkomen, dat er allerlei voedselresten in mijn
pomp terechtkomen, waardoor dit zou kunnen gaan rotten. Nu heb ik echter laatst ergens gelezen,
dat het beter is je pomp full-time aan te hebben staan. Dit omdat bij het opnieuw inschakelen
er allerlei giftige producten vanuit het filter de bak in worden gespoten. Is het nu beter of
slechter om je pomp tijdens het voeren even uit te zetten?
Het potfilter, want daar gaat het om veronderstel ik, is in hoofdzaak bedoeld om mechanisch
te filteren. D.w.z. het vangt alle zwevende elementen uit het doorgevoerde water op en zorgt
er zo voor, dat het water in het aquarium helder blijft.
Je ziet niet, dat er zich ook een leger bacteriën in het filtermateriaal nestelt. Die
breken de organische verontreiniging af. Organische verontreiniging is afkomstig van dieren
of planten. In beginsel zijn dat eiwitten.
Die worden in drie fasen afgebroken. In de eerste fase zullen de eiwitten 'rotten', waarbij
ze worden omgezet in ammonium. In de tweede fase wordt het ammonium omgezet in het zwaar
giftige nitriet, in de derde fase in het veel en veel minder giftige nitraat. Dit soort
processen speelt zich overigens ook af in het aquarium zelf door bacteriën, die zich
genesteld hebben in de bodem, op de wanden en het decoratiemateriaal. De laatste fase
(nitraat dus) kan door planten worden opgenomen.
Vooral de bacteriën van de laatste fase hebben veel zuurstof nodig.
Als je nu je filter tijdelijk niet laat doorstromen, komt er geen zuurstofrijk water meer
binnen. Dit heeft door de boven beschreven processen tot gevolg, dat de zuurstofspiegel daalt,
dat er op den duur geen zuurstof meer over is. De afbraak van het giftige nitriet tot nitraat
stagneert (houdt op).
Als je nu het filter weer aanzet, komt er dus giftig nitriet in je aquarium en pas na enige
tijd zal zich de bacteriestam, die het nitriet omzet in nitraat, hersteld hebben.
Hoe lang het duurt voor alle zuurstof op is en er giftig nitriet uitkomt, hangt van van
alles en nog wat af:
- van de hoeveelheid zuurstof in het water
- van de hoeveelheid bacteriën
- van de hoeveelheid verontreiniging
- van de watersamenstelling
- van de temperatuur van het water
Om de belangrijkste maar eens te noemen. Men neemt aan, dat dat ongeveer 10 minuten is. Men
heeft dat ook al wel meer dan eens berekend om tot die aanneming te komen.
Samengevat:
Het filter afzetten, korter dan een minuut of 10 kan geen kwaad.
Het is verstandig zoveel te voeren, dat de vissen dat in kortere tijd, bv. 5 minuten, opeten.
Desnoods maar twee keer per dag voeren.
Het filter aan laten staan kan ook weinig kwaad als men maar zo voert, dat er slechts
sporadisch organisch afval in het filter belandt. Daar kun je door de inlaat zo te plaatsen,
dat geen rechtstreekse instroom plaatsvindt, ook nog wel wat aan doen.
Verder is het niet ongunstig als er wel wat inkomt. De bacteriën moeten tenslotte ook
te eten hebben.
Ik heb een lek in mijn aquarium (170 x 60 x 60). Het aquarium is inmiddels leeg.
Hoe kan ik de lek het beste dichtmaken (hecht een nieuwe laag siliconenkit ook op een
oude laag)?
Ik zou in de omgeving van het lek alle kit verwijderen. Een eventuele inwendige strip over
de bodem ook verwijderen. Alles goed schoonmaken. In de handel is een primer voor
siliconenkit. Daarmee zou ik de naad en de omgeving behandelen en er vervolgens inwendig
een nieuwe strip in plakken. Als er geen strip in zit, zou ik er nu wel één
in plakken. Dat is gegarandeerd afdoende. Geen gemakkelijk werk.
 |